Ali Ekber ŞEN / MERSİN İZ HABER
Muş’un Varto ilçesinde Amerikan menşeli IGNİS H2 Energy şirketine jeotermal ruhsatının verildiğinin ortaya çıkması üzerine başlatılan çadırlı eylem devam ediyor. Bir ayı geride bırakan çadırlı eyleme katılan yöre halkı, projeden geri adım atılmasını bekliyor.
Varto ilçesinde, 16 köyü ve binlerce dönümlük mera alanını kapsayan Jeotermal Enerji Santrali (JES) projesine karşı tepkiler çığ gibi büyüyor. Muş Valiliği’nin Amerikan şirketi Ignis H2 Energy’ye verdiği arama ruhsatıyla, bölgenin temel geçim kaynağı olan hayvancılığı ve sismik güvenliğini doğrudan tehdit ettiği ifade ediliyor. Proje kapsamında ilk iş makinelerinin sahaya inmesi her an bekleniyor. Varto Ekoloji Platformu ve yerel halk, turizm vaatlerinin meraların enerji şirketlerine tahsis edilmesini maskelediğini savunuyor. Köylülerin ve muhtarların 4342 sayılı Mera Kanunu uyarınca yaptığı itirazlar ise valilik tarafından reddedildi.
PROJE FAY HATTI ÜZERİNDE
Projenin en çok tartışılan yönlerinden biri de Varto ilçesinin konumu olarak göze çarpıyor. Tesisin kurulacağı alan Türkiye’nin en aktif sismik bölgelerinden biri olan Karlıova-Varto deprem fay hattı üzerinde yer alıyor. Yer altına yapılacak yüksek basınçlı müdahalelerin ve sıvı enjeksiyonlarının, halihazırda gergin olan fay hatları üzerinde bulunması endişe yaratıyor
“ÇED GEREKLİ DEĞİLDİR” KARARI TEPKİLERİ ARTIRDI
Proje öncesi ‘ÇED Gerekli Değildir’ kararı verilmesi tepkileri artırdı. Proje için verilen bu karar, köylülerin görüşlerini ve toplumsal rızayı hukuken devre dışı bırakmak olarak değerlendiriliyor. Tesisin kurulacağı planlanan bölgede ki 4 köy, yürütmenin durdurulması talebi ile Muş Bölge İdare Mahkemesi’ne dava açarak hukuksal mücadeleyi ise sürdürüyor.
4 YERE RUHSAT ALINDI
Amerikan menşeli İGNİS H2 Energy şirketi jeotermal gücüyle enerji üreten, bu enerjiyi depolayıp satan bir şirket. Bir kolu Amerika ve İtalya’da diğeri Endonezya ve Türkiye’de olan geniş bir ağa sahip olarak biliniyor. Şirketin internet sitesindeki bilgilere göre iş birliği yaptığı küresel ortaklar da var. Şirketin Türkiye şubesi 2023’te kurulmuş. Sondaj araştırmaları Manisa ve Bingöl’ün ardından Muş’un Varto ilçesine uzanmış. Şirket Varto bölgesinde Kargapazarı, Kartalkaya, Ilıpınar ve Güzelkent ruhsat aldı. Arama projeleri kapsamında Varto’nun 16 köyü jeotermal sondaj ve arama sahasıyla etkilenecek.
ÇADIRA YOĞUN KATILIM
Yöre halkı ve çevre köylerin katılımı ile kurulan çadırda gün boyu etkinlikler yapılıyor. Gün içinde çeşitli siyasi pati temsilcileri, dernek oda ve sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri de çadırı ziyaret ederek eyleme destek veriyorlar. Zaman zaman da çadır içinde yapılan toplantılarda konu tartışılarak yeni kararlar alınıp uygulanıyor.
VATANDAŞLARIN TEPKİLERİ
Behçet Değer: Biz bu Jeo termal projesine tepkileri Varto havzasından çıkarıp Muş ilinde yürütmemiz gerektiğine inanıyorum. Çünkü sonuçta Muş ili Varto’dan giden kaynak sularıyla besleniyor. Dolayısıyla jeo termal buraya kurulduğu zaman Muş’un 50 yıllık su ihtiyacını karşılayan su kaynaklarını kirletecek.
TEPKİLER ÇIĞ GİBİ
İmam Balseçer: 1 aydır eylemdeyiz. Kurulması istenen jeo termal projesine karşı çevre direnişteyiz. Projeye karşıyız. Çünkü Jeo termal adı altında madde ayrışımı yapılacak, tarım hayvancılık, yaşam bitecek. Bunun sonucunda bir göç dalgası başlayacak. Biz Vartolular olarak böyle bir zehrin üzerinde yaşamak istemiyoruz. Asla böyle bir projeye müsaade etmeyeceğiz.
Yılmaz Kırmızıgül: Varto Dernekler Federasyonu (VADEF) Genel Başkan Yardımcısı:
Toprağımızı suyumuzu korumak için buradayız. Bir Amerikan şirketinin gelip yaşam alanlarımızı tehdit etmesine ve suyumuzu kirletmesine karşıyız, bu nerenle doğamıza sahip çıkacağız. Burası sadece hayvancılık yapılan bir alandır. Burası bir deprem bölgesidir. Bu projenin hayata geçirilmesiyle deprem riskini de artıracağını düşünüyoruz. Biz burada ölmek zehirlenmek istemiyoruz. Bu nerenle Jeo termale karşı hayır diyoruz.
Bahat Özçelik: Varto Demokrasi Platformu Sözcüsü:
Bize pazarlamaya çalıştıkları Jeo termal tabi ki doğaya insan yaşamına, doğada yaşayan canlılarımıza ne kadar zarar verdiğini biliyoruz. Bununla ilgili çalışmalar yaptık. Paneller yaptık akademik düzeyde çalışmalar yaptık. Bu projenin Türkiye’de ki örneklerini araştırdık. Aydın’da, Denizli’de, Kütahya’da araştırmalar yaptık. Buralarda doğaya ne kadar zarar verdiğini araştırdık. Burada yapılacak bu projenin doğamıza yaşamımıza telafisi olmayan zararlar vereceğini düşündüğümüz izin mücadele ediyoruz.
| Varto’da Jeotermale karşı çadır eylemi sürüyor |
